Αξιολόγηση Χρήστη:  / 0
ΧειρότεροΚαλύτερο 

 

 

Η τελευταία συνέντευξη του Νίκου Καζαντζάκη.

Δημοσιευμένη στο τελευταίο βιβλίο μου "ΕΝΑ ΠΟΤΑΜΙ ΘΑΛΑΣΣΑ".

Για  όσους  ξέρουν  λίγα  ή  έμαθαν  λιγότερα,  

βλέποντας τη νέα κινηματογραφική ταινία " ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ ".

σ.λ. - 6.12.17 

''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''

 

NIKOΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ

===  (Απόσπασμα συνέντευξης στη Γαλλική Ραδιοφωνία.Παρίσι,1955.) ===

‘’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’’

( Αυτές τις πολυσήμαντες θέσεις του μεγάλου μας δάσκαλου Νίκου Καζαντζάκη, τις θεωρώ σαν μια ολοκληρωμένη εισαγωγή για το βιβλίο μου και μια  γνήσια εικόνα της επίδρασης που είχε στα νιάτα μας.. Μια εισαγωγή που θα ήθελα να είχα γράψει εγώ..Ή, αν ζούσαν,οι δυό σπάνιοι μεγάλοι φίλοι μου,ο  Σωτήρης ο Πατατζής και ο Δημήτρης ο Χατζής ).

=============================================================

«…. Σε όλα τα μυθιστορήματά μου δεν υπάρχει μόνον μύθος. Μύθος και πραγματικότητα είναι ταυτόσημα.Τίποτα δεν επινοήθηκε. Αποκάλυψα αναμνήσεις της παιδικής μου ηλικίας.Παλιούς φίλους,συγγενείς,συναγωνιστές που είχα γνωρίσει.Τον παππού μου, τον πατέρα μου,τις σφαγές στην πατρίδα μου,τα δάκρυα της μητέρας μου.Ξαναδιάβαζα  τις οδύνες της πατρίδας μου,τις άκουγα από τους γέρους και τις γριές και ομολογώ ότι έκλαιγα, γράφοντας,Φυσικά για τους αναγνώστες που δεν έζησαν ποτέ τέτοιες άγριες καταστάσεις, όλα αυτά τα σημάδια της εποχής μας τους φαίνονται μυθικά. …..

 

….Όσο έγραφα στίχους δεν με διάβαζαν.Η ποίηση δεν αγγίζει σχεδόν καθόλου τις μάζες και γιαυτό,όλες οι εξουσίες δεν με θεωρούσαν  επικίνδυνο.Όταν όμως άρχισα να γράφω μυθιστορήματα προσιτά στο μεγάλο κοινό, θορυβήθηκαν και η καταδίωξη και η συκοφαντία μπήκαν σε δράση.Ήθελαν να κάψουν τα βιβλία μου να ρίξουν το ανάθεμα επί του συγγραφέα.Οι μεγάλες όμως λαικές μάζες τα αγάπησαν και βάλθηκαν να με διαβάζουν. Διαπίστωσαν ότι πολεμώ τους υπεύθυνους της δυστυχίας τους, αυτούς που συστηματικά τους αφήνουν αγράμματους κι έτσι τα βιβλία μου έγιναν ανάρπαστα.Τότε βάλθηκαν να τα διαβάζουν  πλέον, μάλλον από σνομπισμό και οι ανώτερες τάξεις. Κράτος και Εκκλησία αναγκάστηκαν να σωπάσουν. Φαίνεται ότι η επιτυχία, πολλές φορές, σταματά για λίγο την καταδίωξη, την υπονόμευση και την παρερμηνεία ενός έργου……

 

….Είμαι εχθρός της  παράδοσης όταν την εκμεταλλεύονται οι ανώτερες τάξεις για να παραμένουν αιώνια αμετακίνητες, τάχα εξ ονόματός της, στο κεφάλι κάθε εξουσίας.Όταν την παράδοση την οδηγούν παντοιοτρόπως να είναι τυφλή και να μη βλέπει την πάντα αναβλύζουσα πραγματικότητα. Όταν τη μετατρέπουν σε ιερό,τάχα,ανάχωμα για κάθε καινούργια ιδέα,για κάθε επαναστατικό ρεύμα της κοινωνίας……

 

…..Είμαι όμως πιστός υπηρέτης της παράδοσης όταν προσαρμόζεται στην πραγματικότητα που ανεβάζει τον άνθρωπο. Και η πρώτη εντολή των μεγάλων δημιουργών της παράδοσης του παρελθόντος είναι να την ξεπεράσουν οι δημιουργοί του μέλλοντος, κρατώντας την από το χέρι, όπως το μικρό παιδί κρατά το χέρι του παππού του και οι βαθειές ρίζες κρατούν όρθιο το δέντρο από τις άγριες ανεμοθύελλες.. Μ’αυτή τη σταθερή βοήθεια και με το αλάθητο ένστικτό τους, σιγά-σιγά,οι νέοι δημιουργοί,βρίσκουν το δικό τους,ελεύθερο, περπάτημα και  αποφεύγουν  έτσι  να χάσουν  το μπούσουλα της ψυχής τους  από κάποιες ερεθιστικές,ξενόφερτες πολλές φορές,σειρήνες που τους οδηγούν σε μονοπάτια μιας σαρκοβόρας,τεχνητής ευτυχίας..

 

…Η Ελλάδα έχει επί αιώνες τόσο πολύ ζήσει και υποφέρει μέσα στη διαφορετικότητά της, οι ήρωές  της είναι τόσο ζωντανοί ακόμη ανάμεσά μας που ένας Έλληνας πνευματικός άνθρωπος δεν έχει παρά να σκύψει στην ιστορία της και στην ελληνική πραγματικότητα που την περιβάλλει, για να αντλήσει από εκεί τα θέματα της έμπνευσής του.Να γιατί το βιβλίο πριν το γράψω, είναι ήδη γραμμένο μέσα στην καρδιά μου.Σαν  το κουκούλι, το μεταξοσκώληκα.Τρώει τα φύλλα της μουριάς και τα κάνει μετάξι….

 

…Το να αγγίζεις τις ρίζες σου, το να έρχεσαι σε επαφή  με τις μαννάδες που μας γέννησαν, το να πίνεις μια στάλα από το γάλα τους,αυτή νομίζω ότι είναι  η καθημερινή μου τροφή που με κράτησε όρθιο στα πόδια μου και κατόρθωσα να γράψω ό,τι έγραψα…..

 

….Δεν μπόρεσα ή δεν ήμουνα ίσως και ικανός να ασχοληθώ με την κομματική  Πολιτική. Κάποια μικρή ανάμιξή μου για ένα διάστημα,είταν απογοητευτική. Κάθε φορά που προσπαθούσα να επιστρατεύσω τις δυνάμεις του καλού που έκρυβα μέσα μου, έβρισκα αμέσως απέναντί μου τις δυνάμεις του κακού.Και κατάλαβα ευτυχώς αμέσως ότι μόνο στο πεδίο των  πνευματικών αγώνων, μπορούσα να αγωνιστώ κι εγώ για το μέλλον των συνανθρώπων μου, με όλες μου τις δυνάμεις  της καλωσύνης, των ιδεών και της απόλυτης ελευθερίας. Και σας βεβαιώνω ότι,ακόμη και τώρα,όταν γράφω,έχω την  ψευδαίσθηση,ότι συνεχίζω τον αγώνα τον καλό των πατέρων μου και των παππούδων μου.Και τους ακούω να μου λένε στο αυτί,ήρεμα κι απλά,προχώρα,είναι πολύ ωραίο να θες να μας ξεπεράσεις…

 

….Τους ακούω και τώρα να μου ψιθυρίζουν το χρέος μου.Να μου θυμίζουν ότι το πρόσωπο της Ελλάδας  είταν πάντα πλημυρισμένο όχι μόνον από φως αλλά και από δάκρυα.Άλλοτε το φως έλαμπε από τη λάμψη της ελευθερίας της κι άλλοτε θάμπωνε από τα δάκρυα που της προξενούσε η εξάρτησή της από τις μεγάλες δυνάμεις.Το ελληνικό θαύμα δεν λέγεται μόνο ομορφιά.Λέγεται και ελευθερία.Πώς είναι δυνατόν λοιπόν ένας συγγραφέας να τραγουδάει την ομορφιά της και να μένει απαθής στα δάκρυά της;…..

 

….Ένας λαός που υποφέρει , θέλει να μας έχει δίπλα του.Η  Ελλάδα υποφέρει. Και γιαυτό αναζητά ήρωες..Κι όταν τους βρίσκει,ταξιδεύει στα ουράνια.Όταν όμως δεν  τους βρίσκει, δεν κατεβαίνει στα τάρταρα.Δεν κατεβαίνει ακόμη κι όταν κάποιοι ήρωές της  την προδίδουν. Ανεβαίνει μόνη της, κρατώντας στα χέρια της και στην καρδιά της μια σημαία που οι άλλοι την ονομάζουν τρέλλα.Αυτή λοιπόν την τρέλλα, εμείς, αιώνες τώρα, την ονομάζουμε ελπίδα……

 

++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++